ΝΤΑΚΟΣ ΚΡΗΤΙΚΟΣ

Σ΄όλη την Ελλάδα έχουν μάθει πια τον κρητικό ντάκο. Μέχρι που κι εμείς εδώ κάτω όταν λέμε “να σου φτιάξω ένα ντάγκο” καταλήξαμε να εννοούμε την κριθαροκουλούρα με την ντομάτα και τα υπόλοιπα συμπαρομαρτούντα ξεχνώντας τι λέγαμε παλιότερα ντάκο.

Ο ντάκος είναι μια από τις μορφές που εμφανίζεται το παξιμάδι. Το παξιμάδι , ο διπυρίτης άρτος των αρχαίων, που πήρε το σημερινό του όνομα από τον ρωμαίο αρτοποιό Πάξαμο τον 1ο αιώνα μ.Χ.
Ο δίπυρος άρτος (διπλοφουρνιστό ψωμί) ήταν γνωστός από την αρχαιότητα και αντικαθιστούσε το ψωμί των βοσκών , των ναυτικών και γενικότερα των ανθρώπων που δεν είχαν εύκολη πρόσβαση σε φρέσκο ψωμί. 
Στην Κρήτη αποτελούσε το καθημερινό υποκατάστατο του ψωμιού μέχρι πολύ πρόσφατα.Η επίπονη και χρονοβόρα διαδικασία του ζυμώματος δεν ήταν εύκολο να γίνεται συχνά και το παξιμάδι έδινε τη λύση στο πρόβλημα.Το έτρωγαν από το πρωί , σαν συμπλήρωμα του πρωινού τους ροφήματος μέχρι το βράδυ σαν συνοδευτικό του φαγητού τους. Καμιά φορά μπορεί να ήταν και το δείπνο τους μαζί με ένα κομμάτι τυρί και κάμποσο λάδι. Το άσπρο ψωμί συνηθιζόταν μόνο στις μεγάλες γιορτές και σε εξαιρετικές περιπτώσεις. 
Ακόμη μου διηγούνται ηλικιωμένοι γνωστοί μου ότι η χαρά τους ήταν να πάει ο πατέρας τους στη “Χώρα” και να φέρει άσπρη φραντζόλα και παστενάγλες!Δεν είχαν βλέπετε σε υπόληψη το ζυμωτό ψωμί και το παξιμάδι της καθημερινότητάς τους.

Οι ξένοι που περιηγήθηκαν την Κρήτη στα τέλη του 19ου αιώνα και στις αρχές του 20ου , μόνο απαξιωτικά λόγια είχαν για το ψωμί και το παξιμάδι των κρητικών που -αφού κατασκευαζόταν από κριθάρι και σίκαλη- ήταν μαυριδερό και σκληρό και δεν έμοιαζε με τα αφράτα ευρωπαϊκά ψωμιά που είχαν συνηθίσει.
Τα τελευταία χρόνια , μετά και από τη διαπίστωση των ειδικών ότι πρόκειται για ένα υγιεινότατο παρασκεύασμα, το κρίθινο ιδιαίτερα παξιμάδι της Κρήτης έχει κατακτήσει όλη την Ελλάδα.Φυτικές ίνες , βιταμίνες , ιχνοστοιχεία , μη επεξεργασμένοι υδατάνθρακες, όλα τα  must συστατικά αυτών που θεωρούμε υγιεινές τροφές περιέχονται στο περιφρονημένο παξιμάδι. Επι πλέον σήμερα τό θεωρούμε πεντανόστιμο μπροστά στις άνοστες “πλαστικές τροφές” που μας κατακλύζουν…
Τα κυριότερα είδη του παξιμαδιού είναι το κρίθινο, το μιγαδερό , το σταρένιο, το σικάλεως το εφτάζυμο και τα διάφορα γλυκά παξιμάδια με ονομαστά τα σφακιανά.
Μια από τις μορφές του είναι ο ντάκος ( ντάγκος για να κυριολεκτώ), μια άλλη μορφή η κριθαροκουλούρα (με το πανωκαύκαλο και το κατωκαύκαλό της) και οι μικρές μπουκίτσες τα νταγκάκια ή νταγκουλάκια όπως τα λέμε.

  http://cretangastronomy.blogspot.com/2011/01/blog-post.html#ixzz2Rjqd8Ewl

 

ΥΛΙΚΑ-ΕΚΤΕΛΕΣΗ (για 2 ντάκους)

2 στρογγυλά κριθαροκούλουρα

2 ώριμες ντομάτες ξεφλουδισμένες

1 φλιτζανάκι του καφέ καλό λάδι

1 σφηνάκι γλυκό κρασί

1 κουταλάκι του γλυκού ρίγανη

1 κουταλάκι του γλυκού αλάτι

λίγο πιπέρι

200 γρ περίπου φέτα η λευκό τυρί Σάμου( Βουρλιώτη)

2 κουταλιές της σούπας κάπαρη

Πλένουμε και ξεφλουδίζουμε τις ντομάτες.

 

Την μια θα την περάσουμε στο μούλτι ..

Την άλλη θα την ψιλοκόψουμε κομματάκια.

 

Τις βάζουμε σε ένα μπώλ και προσθέτουμε το λάδι, το κρασί,ρίγανη, αλάτι και πιπέρι. ..

Αφήνουμε το μείγμα στο ψυγείο για  1 ώρα να μαριναριστεί ..

Βουτάμε το κριθαροκούλουρο μέσα στο μείγμα και το αφήνουμε να πιει  υγρά και 

να μαλακώσει ..

Το βάζουμε σε βαθύ πιάτο και με ένα κουτάλι βάζουμε από πάνω μέρος του μείγματος

από το μπώλ.

Τρίβουμε την φέτα με τα χέρια μας ( την ψιχουλιάζουμε) η την λιώνουμε με ένα πηρούνι .

Την βάζουμε πάνω από το παξιμάδι και προσθέτουμε την κάππαρη ..

Ότι περισσέψει από το υγρό στο μπώλ το βάζουμε γύρω γύρω από τα παξιμάδι μας.

 

Καλή Όρεξη !

 

 

ΩΣ ΤΗΝ ΕΠΟΜΕΝΗ ΦΟΡΑ .. 

ΝΑ ΠΕΡΝΑΤΕ ΚΑΛΑ ΚΑΙ ΝΑ ΜΑΓΕΙΡΕΥΕΤΕ ΑΚΟΜΑ ΚΑΛΥΤΕΡΑ!

 

 

 

 

 

(Επιμέλεια – Εκτέλεση συνταγής:Ρένα Κώστογλου)
(Φωτογραφίες :Ρένα Κώστογλου)
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
No Comments Yet

Leave a Reply

Your email address will not be published.

Captcha Captcha Reload

About Me

Κατάγομαι από την Σάμο. Η οικογένεια μου ήρθαν πρόσφυγες στην Σάμο από το Μποντρούμ της Μικράς Ασίας .. .Γεννήθηκα στην Σάμο αρχές της δεκαετίας του 60 σε ένα σπίτι όπου το καλό φαγητό ήταν λατρεία.

Μπορείτε να επικοινωνείτε μαζί μου στο e mail μου koykoycook@gmail.com

Read more

Μαγειρέψτε μαζί μας, βήμα-βήμα!!

Cook with us, step by step

FOLLOW US ON